Zawieszenie działalności gospodarczej krok po kroku
Zawieszenie działalności gospodarczej to przerwa w prowadzeniu firmy bez jej zamykania. Jednoosobową działalność wpisaną do CEIDG można zawiesić bezpłatnie, na co najmniej 30 dni albo bezterminowo, jeśli nie zatrudnia się pracowników. Wniosek CEIDG-1 składa się przez internet albo w dowolnym urzędzie gminy, a CEIDG sama przekazuje informację do ZUS, urzędu skarbowego i GUS. Za pełne miesiące zawieszenia nie płaci się składek ZUS ani zaliczek na podatek i nie składa JPK_V7.
Kto może zawiesić działalność gospodarczą?
Zawiesić działalność może przedsiębiorca, który nie zatrudnia pracowników. Wyjątek dotyczy firmy, w której wszyscy pracownicy są na urlopie macierzyńskim (także na warunkach urlopu macierzyńskiego i uzupełniającym), wychowawczym, opiekuńczym albo rodzicielskim, jeśli nie łączą go z pracą. Gdy pracownik wróci z urlopu przed końcem zawieszenia, ma prawo do wynagrodzenia jak za przestój. Tak wynika z art. 22 Prawa przedsiębiorców.
Umów zlecenia i umów o dzieło nie trzeba rozwiązywać. Z zawieszenia można korzystać dowolną liczbę razy.
Wspólnik spółki cywilnej, który prowadzi też własną firmę, może zawiesić jedną z tych form, a drugą prowadzić dalej. Zawieszenie działalności w spółce cywilnej działa wyłącznie wtedy, gdy zawieszą ją wszyscy wspólnicy. Spółki z KRS zawieszają działalność przez KRS, na okres od 30 dni do 24 miesięcy. Dalej piszę o jednoosobowej działalności z CEIDG.
Zawieszenie działalności gospodarczej - ile może trwać?
Firma z CEIDG może zawiesić działalność na czas określony albo nieokreślony, ale nie krócej niż na 30 dni. Górnej granicy nie ma. Jest jeden wyjątek od minimum: jeśli zawieszenie obejmuje wyłącznie pełny luty, wystarczy tyle dni, ile luty ma w danym roku (art. 23 ust. 1 i 3 Prawa przedsiębiorców).
Długość zawieszenia ma znaczenie dla składek i JPK_V7. Pełne zwolnienie dotyczy tylko miesięcy zawieszonych od pierwszego do ostatniego dnia.
Od kiedy można zawiesić działalność? Zawieszenie z datą wsteczną
Zawieszenie zaczyna się w dniu wskazanym we wniosku (art. 24 ust. 2 Prawa przedsiębiorców). Może to być dzień złożenia wniosku albo data późniejsza. Biznes.gov.pl dopuszcza też datę wcześniejszą. Ustawowy zakaz zawieszania wstecz dotyczy tylko spółek z KRS.
Zawieszenie działalności gospodarczej z datą wsteczną ma sens tylko wtedy, gdy firma w tym czasie naprawdę nie działała. W okresie zawieszenia nie wolno wykonywać działalności ani osiągać bieżących przychodów (art. 25 ust. 1). Data wpływa też na składki i podatki, dlatego biznes.gov.pl radzi w razie wątpliwości zapytać urząd skarbowy i ZUS.
Jeśli zawieszenie zacznie się pierwszego dnia miesiąca i obejmie go w całości, za ten miesiąc nie płaci się składki zdrowotnej i nie składa JPK_V7.
Jak zawiesić działalność gospodarczą krok po kroku
- Sprawdzić warunek dotyczący pracowników. Przed zawieszeniem ZUS zaleca wyrejestrować zatrudnione osoby na formularzu ZUS ZWUA, a zgłoszonych członków rodziny na ZUS ZCNA.
- Wybrać dzień rozpoczęcia zawieszenia i zdecydować, czy od razu podać datę wznowienia.
- Jeśli w czasie zawieszenia planują Państwo czynności opodatkowane VAT, np. sprzedaż środka trwałego, zawiadomić o tym urząd skarbowy przed dniem zawieszenia (art. 96 ust. 9b ustawy o VAT).
- Rozliczyć ostatni miesiąc pracy firmy: składki ZUS, zaliczkę na podatek, JPK_V7 i raporty z kasy fiskalnej. Zaliczkę, której obowiązek powstał przed zawieszeniem, płaci się także wtedy, gdy termin wypada już w okresie zawieszenia.
- Złożyć wniosek CEIDG-1, formalnie wniosek o wpis informacji o zawieszeniu wykonywania działalności gospodarczej. Można to zrobić online na biznes.gov.pl (podpis zaufany, osobisty albo kwalifikowany), osobiście w dowolnym urzędzie gminy albo listem poleconym do urzędu gminy z podpisem poświadczonym przez notariusza.
- Sprawdzić wpis w CEIDG. Wniosek jest bezpłatny, a CEIDG przekazuje dane do ZUS, urzędu skarbowego i GUS. Zawieszenia jednoosobowej firmy nie zgłasza się osobno do ZUS.
- Przechowywać księgi i dokumenty firmy - ten obowiązek trwa także w czasie zawieszenia.
Zawieszenie działalności gospodarczej a ZUS
Od pierwszego dnia zawieszenia do dnia przed wznowieniem nie podlegają Państwo obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym (art. 36a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych). Przedsiębiorca, który płaci składki tylko za siebie, nie składa za ten okres deklaracji i nie płaci składek. ZUS wyrejestrowuje go na podstawie danych z CEIDG. Ubezpieczenia emerytalne i rentowe można w tym czasie opłacać dobrowolnie, chorobowego i wypadkowego nie.
Najwięcej pytań budzi miesiąc, w którym zawieszenie się zaczyna albo kończy:
| Obowiązek | Miesiąc zawieszony w całości | Miesiąc, w którym zawieszenie zaczyna się lub kończy |
|---|---|---|
| Składki na ubezpieczenia społeczne | nie płaci się | proporcjonalnie do dni prowadzenia działalności |
| Składka zdrowotna | nie płaci się | w pełnej wysokości |
| JPK_V7 | nie składa się (z wyjątkami z ustawy o VAT) | składa się |
Zawieszenie działalności a składka zdrowotna
W okresie zawieszenia nie ma obowiązku ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu firmy. Prawo do świadczeń NFZ wygasa 30 dni po ustaniu ubezpieczenia, także dla zgłoszonych członków rodziny (art. 67 ust. 4 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej). Kto nie ma innego tytułu do ubezpieczenia, np. umowy o pracę, może ubezpieczyć się dobrowolnie w NFZ (art. 68 i art. 69 ust. 1a).
Zawieszenie nie zwalnia z rocznego rozliczenia składki zdrowotnej, jeśli w danym roku podlegali Państwo ubezpieczeniu choćby przez jeden dzień. Rozliczenie wykazuje się w ZUS DRA albo ZUS RCA za kwiecień, do 20 maja. Przy działalności zawieszonej przez cały rok rozliczenia się nie składa. W komunikacie o rozliczeniu za 2025 r. ZUS wskazał wyjątek: wznowienie w styczniu następnego roku przy opodatkowaniu na zasadach ogólnych.
Przychodów i kosztów z okresu zawieszenia co do zasady nie wlicza się do podstawy składki zdrowotnej (art. 81 ust. 2zd). Wyjątki dotyczą m.in. metody kasowej.
Zawieszenie działalności gospodarczej a VAT i JPK_V7
Za miesiące lub kwartały zawieszone w całości nie składa się JPK_V7M ani JPK_V7K (art. 99 ust. 7a ustawy o VAT). Plik trzeba złożyć za okres zawieszony tylko częściowo. Obowiązek zostaje też za okres, w którym trzeba rozliczyć podatek, np. od sprzedaży środka trwałego, skorygować podatek naliczony albo rozliczyć WNT lub import usług (art. 99 ust. 7b).
Zawieszenie na co najmniej 6 kolejnych miesięcy oznacza wykreślenie z rejestru podatników VAT z urzędu (art. 96 ust. 9a). Z dniem wznowienia urząd rejestruje firmę ponownie, z dawnym statusem i bez zgłoszenia VAT-R (art. 96 ust. 9g). Jeśli zgłoszą Państwo urzędowi czynności opodatkowane w czasie zawieszenia, na wskazany okres wykreślenia nie będzie.
Kasa fiskalna w czasie zawieszenia
Bez sprzedaży nie ma raportów dobowych ani miesięcznych, bo raporty sporządza się po zakończeniu sprzedaży. Obowiązkowego przeglądu technicznego nie robi się w czasie zawieszenia, jeśli kasa nie prowadzi ewidencji. Przegląd wykonuje się po wznowieniu, przed ponownym rozpoczęciem ewidencji (§ 55 ust. 5 rozporządzenia w sprawie kas rejestrujących).
Sprzedaż firmowego majątku osobie prywatnej w czasie zawieszenia trzeba zaewidencjonować na kasie.
Podatek dochodowy i amortyzacja
Za okres zawieszenia nie wpłaca się zaliczek na PIT (art. 44 ust. 10 ustawy o PIT) ani ryczałtu (art. 21 ust. 1d ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym). Środki trwałe nieużywane z powodu zawieszenia przestają być amortyzowane od miesiąca następującego po miesiącu zawieszenia (art. 22c pkt 5 ustawy o PIT).
Co wolno w czasie zawieszenia działalności?
Firma nie może działać ani osiągać bieżących przychodów. Art. 25 ust. 2 Prawa przedsiębiorców pozwala jednak:
- wykonywać czynności potrzebne do zachowania lub zabezpieczenia źródła przychodów, w tym rozwiązywać wcześniejsze umowy;
- przyjmować należności powstałe przed zawieszeniem;
- regulować zobowiązania sprzed zawieszenia - to obowiązek;
- sprzedawać własne środki trwałe i wyposażenie;
- osiągać przychody finansowe, także z działalności sprzed zawieszenia;
- brać udział w postępowaniach sądowych, podatkowych i administracyjnych dotyczących działalności sprzed zawieszenia;
- powołać albo odwołać zarządcę sukcesyjnego.
W czasie zawieszenia firmę można też skontrolować na zwykłych zasadach.
Jakie obowiązki zostają w czasie zawieszenia?
- zeznanie roczne PIT-36, PIT-36L albo PIT-28 za rok, w którym działalność była zawieszona - według biznes.gov.pl także wtedy, gdy w roku nie było dochodu;
- roczne rozliczenie składki zdrowotnej, jeśli w danym roku choć jeden dzień podlegali Państwo ubezpieczeniu;
- przechowywanie ksiąg i dokumentów do upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego (art. 86 § 1 Ordynacji podatkowej);
- prowadzenie księgowości, jeśli prowadzili ją Państwo przed zawieszeniem;
- należności publicznoprawne, np. podatek od nieruchomości.
Odwieszenie działalności gospodarczej
Jeśli we wniosku podali Państwo koniec zawieszenia, CEIDG sama wpisze wznowienie od następnego dnia (art. 19 ust. 1 ustawy o CEIDG). Przy zawieszeniu bezterminowym albo przy zmianie wcześniej podanej daty składa się wniosek o wznowienie na formularzu CEIDG-1, tymi samymi drogami co przy zawieszeniu. Odwieszenie działalności gospodarczej też jest bezpłatne.
Po wznowieniu:
- nie trzeba ponownie zgłaszać się do ubezpieczeń społecznych, także do dobrowolnego chorobowego, jeśli opłacali je Państwo przed zawieszeniem (art. 36a ust. 4);
- rejestracja VAT wraca z urzędu;
- zaliczki na podatek płaci się na zwykłych zasadach (art. 44 ust. 13 ustawy o PIT);
- przed pierwszą sprzedażą na kasie trzeba zrobić przegląd, którego termin minął w czasie zawieszenia.
Po wznowieniu działalność można znowu zawiesić w dowolnym terminie.
Wakacje składkowe zamiast zawieszenia?
Przy krótkiej przerwie alternatywą bywają wakacje składkowe. To zwolnienie ze składek na własne ubezpieczenia społeczne za jeden wybrany miesiąc w roku (art. 17a i 17b ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych). Firma w tym miesiącu działa normalnie, może wystawiać faktury i osiągać przychody, a składki za ten miesiąc finansuje budżet państwa. Składkę zdrowotną trzeba zapłacić.
Warunki to m.in.:
- w miesiącu przed złożeniem wniosku nie więcej niż 10 osób zgłoszonych do ubezpieczeń;
- przychód do równowartości 2 mln euro w co najmniej jednym z dwóch poprzednich lat albo brak przychodu;
- podleganie ubezpieczeniom z tytułu firmy w miesiącu przed złożeniem wniosku;
- wolny limit pomocy de minimis.
Wniosek RWS składa się wyłącznie przez PUE/eZUS, w miesiącu poprzedzającym miesiąc zwolnienia.
Pomoc przy zawieszeniu działalności
W moim biurze w Chrzanowie pomagam przy zakładaniu, zawieszaniu i likwidacji działalności, a na co dzień prowadzę rozliczenia PIT, VAT i ZUS mikro i małych firm. Pomogę Państwu przejść przez zawieszenie i rozliczyć ostatni miesiąc przed przerwą. Dokumenty można przesłać elektronicznie. Szczegóły usługi: pomoc przy zawieszeniu i likwidacji działalności. Telefon i adres e-mail są na stronie kontakt - można dzwonić i pisać także poza godzinami pracy.
Najczęstsze pytania
Ile może trwać zawieszenie działalności gospodarczej?
Jednoosobową działalność z CEIDG można zawiesić na czas określony albo bezterminowo, ale nie krócej niż na 30 dni. Wyjątek dotyczy zawieszenia obejmującego wyłącznie pełny luty - wtedy minimum to liczba dni lutego w danym roku. Spółki wpisane do KRS mogą zawiesić działalność na okres od 30 dni do 24 miesięcy.
Czy można zawiesić działalność gospodarczą z datą wsteczną?
W CEIDG można wskazać datę zawieszenia wcześniejszą niż dzień złożenia wniosku - Prawo przedsiębiorców zakazuje tego tylko spółkom z KRS, a biznes.gov.pl potwierdza taką możliwość. W tym okresie firma nie mogła jednak działać ani osiągać bieżących przychodów. Skutki dla składek i podatków za ten czas najlepiej sprawdzić wcześniej w urzędzie skarbowym i ZUS.
Czy w czasie zawieszenia działalności płaci się składkę zdrowotną?
Za miesiące zawieszone w całości składki zdrowotnej się nie płaci. Za miesiąc, w którym zawieszenie zaczyna się lub kończy, płaci się ją w pełnej wysokości. Prawo do świadczeń NFZ wygasa 30 dni po ustaniu ubezpieczenia, chyba że ma się inny tytuł do ubezpieczenia albo ubezpieczenie dobrowolne.
Czy w czasie zawieszenia działalności trzeba składać JPK_V7?
Za miesiące lub kwartały zawieszone w całości JPK_V7 się nie składa. Obowiązek zostaje za okres zawieszony częściowo i za okres, w którym trzeba rozliczyć VAT, np. od sprzedaży środka trwałego. Zawieszenie na co najmniej 6 miesięcy oznacza wykreślenie z rejestru VAT, ale z dniem wznowienia urząd rejestruje firmę ponownie z dawnym statusem.